Luka w VAT coraz mniejsza – sukces rządu, urzędów skarbowych, czy może coś innego?

22 maja br. Ministerstwo Finansów poinformowało, że w 2024 roku tzw. „luka VAT” liczona wg zasad Europejskiego Systemu Rachunków Narodowych i Regionalnych, zmniejszyła się do 6,9%.

Dla porównania, w roku 2023, po uwzględnieniu tzw. „istotnych zmian systemowych”, przykładowo tarcz antyinflacyjnych, rekompensat energetycznych, luka wyniosła 13,5%.

Warto jednak przypomnieć, że wg danych Komisji Europejskiej, w roku 2022 luka VAT w Polsce wyniosła 8,4%.

Niestety, Ministerstwo Finansów nie przedstawiło wyników analizy powodów obniżenia luki. W komunikacie czytamy jedynie, że szacunki są sporządzone metodą „top-down”, przy zastosowaniu metody ekstrapolacji i założeń eksperckich…

Czy możemy więc mówić o sukcesie rządu w osobie ministerstwa finansów? Z moich obserwacji wynika, że resort nie poczynił znaczących kroków, by obniżać lukę w podatku od towarów i usług. Tym bardziej, nie widzę argumentów, by efekt ten był wynikiem starań urzędów skarbowych.

Stąd też określenie, że luka VAT jest „sukcesywnie łatana” jest raczej hasłem marketingowym niż realną oceną sytuacji. Moim zdaniem, przyczyn obniżenia luki szukać należy raczej w zmianie warunków makroekonomicznych, niekorzystnych w roku 2023. Z kolei, wiarygodność „założeń eksperckich” co do roku 2024 przyjdzie nam ocenić prawdopodobnie dopiero za rok.