VAT: Pierwsze zasiedlenie i kolejna volta NSA

Pod koniec maja opisywałem dość intrygujący wyrok NSA dotyczący VAT i pierwszego zasiedlenia (wyrok z 21 maja br., I FSK 340/22). Zdaniem składu orzekającego, ulepszenie – powodujące swoiste odnowienie „pierwszego zasiedlenia” – możliwe jest jedynie w przypadku budynków czy budowli skalsyfikowanych przez podatnika jako środki trwałe.

Zmiana podejścia?

Nie minęły dwa tygodnie (!), a podejście NSA uległo kompletnej zmianie. W wyrok z 3 czerwca br. ten sam Naczelny Sąd Administracyjny (choć oczywiście w innym składzie orzekającym), potwierdził stanowisko sądu pierwszej instancji, zgodnie z którym, ulepszenie, powodujące odnowienie „pierwszego zasiedlenia” wymaga:

• Spełnienia kryterium wartościowego – a więc wartość nakładów musi przekroczyć 30% wartości początkowej (jak dla mnie rozumianej jako cena nabycia bądź wytworzenia);
• Spełnienia kryterium jakościowego – w wyniku prac budynek bądź budowla zmienia swoją funkcję bądź znacząco zmieniają się warunki jego wykorzystania.

Naturalnie, czekamy jeszcze na uzasadnienie wyroku NSA. Mam jednak nadzieję, że powtórzy stanowisko wojewódzkiego sądu administracyjnego w Gliwicach i uzna, że wykładnia terminu „ulepszenie” w oparciu o krajowe przepisy podatku dochodowego jest wykładnią błędną, pomijającą dorobek orzeczniczy Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

Podatniku, co zrobisz?

Moim zdaniem podejście prezentowane w majowym wyroku NSA jest oczywiście błędne. Stąd – jeżeli planujesz transakcję, w ramach której pojawiły się wątpliwości co do odnowienia „pierwszego zasiedlenia” – warto, mimo wszystko, wystąpić z wnioskiem o interpretację. Pewnie odpowiedź będzie negatywna, ale wówczas warto skorzystać z prawa do złożenia skargi.

Sądzie, quo vadis?

Oczywiście, postawić można pytanie, co dalej Naczelny Sądzie Administracyjny? Taka rozbieżność interpretacyjna jest przecież nie do zaakceptowania. Uważam, i nie jest to pogląd odosobniony, że w przypadku takich rozbieżności, które dotyczą VAT, przewidziane Prawem o postępowaniu przed sądami administracyjnymi środki zaradcze (np. uchwały z art. 15 par. 1 pkt 2 i 3 p.p.s.a.) nie mają racji bytu. W tym przypadku, właściwą drogą postępowania jest jedynie wystąpienie z pytaniem prejudycjalnym do Trybunału.

Pytanie tylko, czy ktoś się odważy.